Een zadel voor je jonge paard: nieuw of niet?
Je jonge paard verandert snel. Hoe kies je dan een zadel dat nu past, en straks ook nog?
Je hebt een jong paard, en je wilt het goed doen. Dus komt de vraag: koop ik nu een mooi nieuw zadel, of is dat zonde van het geld omdat hij nog zo verandert? Het eerlijke antwoord: een zadel voor een jong paard moet goed passen, maar het is waarschijnlijk niet het zadel voor de rest van zijn leven. In deze blog lees je waar je op let, en welke keuzes er zijn.
Een jong paard verandert snel
Een jong paard is nog volop in ontwikkeling. Zeker als hij net onder het zadel gaat en meer training krijgt, verandert zijn lichaam snel:
- Hij bouwt spieren op rond de schoft, achter de schouders en langs de rug.
- De schoft en de rug veranderen van vorm naarmate hij leert zich te dragen.
- Ook het seizoen speelt mee: in het weideseizoen ziet een paard er vaak anders uit dan in de winter.
Een zadel dat vandaag perfect ligt, kan over een paar maanden knellen of juist te wijd zijn. Daarom adviseer ik bij jonge paarden om het zadel vaker te laten controleren: minimaal elk half jaar, en in een fase van snelle groei of veel training elk kwartaal.
Waarom een goed passend zadel juist nu zo belangrijk is
Je zou kunnen denken: hij groeit er toch uit, dus het hoeft nu niet perfect. Maar juist bij een jong paard is een goede pasvorm extra belangrijk. Hij leert nu hoe het voelt om een ruiter te dragen. Een zadel dat drukt of knelt, kan hem leren dat werken onder het zadel ongemakkelijk is. Dat zie je terug in spanning, verzet, of moeite met de basis van de training.
Daarnaast heeft een jong paard de ruimte nodig om zijn rug en schoft omhoog te brengen. Een zadel met een te smalle of te steile twist kan dat belemmeren. Een te wijd zadel duikt naar voren, drukt achter de schouders en beperkt de schoudervrijheid.
Valkuil: een te wijd zadel "om in te groeien"
Een veelgemaakte fout is een zadel kopen dat wat te wijd is, zodat het paard er "in kan groeien". Een te wijd zadel is echter vaak schadelijker dan een iets te smal zadel. Het zakt over de schoft heen, ligt voorover en drukt precies op de plek waar je paard spieren moet opbouwen.
Ook een bontje of pad onder een slecht passend zadel is geen oplossing. Het vult de ruimte op, maar lost het drukpunt niet op. Bij een zadel dat al krap is, maakt een bontje het zelfs erger.
Waar let je op bij een zadel voor een jong paard?
- Aanpasbaarheid. Kies een zadel dat zo veel mogelijk mee kan veranderen: met wollen kussens die ik kan bijstellen, en een verwisselbaar kopijzer, een boom die geperst kan worden of TreeClix. Lees meer in mijn blog over hoe aanpasbaar een zadel eigenlijk is.
- De vorm van de boom. Een verwisselbaar kopijzer verandert alleen de breedte. De vorm van de boom moet nog steeds passen bij de rug van je paard.
- Niet te lang. Het zadel mag niet voorbij de laatste rib komen. Jonge paarden hebben vaak een korte rug.
- Schoudervrijheid. Het zadel moet je paard de ruimte geven om zijn schouders vrij te bewegen.
- Balans. Het zadel moet in balans liggen, zodat jij goed zit en je paard niet extra belast.
Nieuw kopen, tweedehands of leasen?
Er is niet één goede keuze. Het hangt af van je paard, je budget en je plannen.
- Nieuw kopen is een goede keuze als je een zadel kiest dat ruim aan te passen is, zodat het een tijd met je paard mee kan groeien. Ook dan is het slim om te accepteren dat het misschien niet je zadel voor altijd is.
- Tweedehands kan prima, mits het zadel goed past en technisch in orde is. Laat het zadel altijd open maken en controleren, en vraag of het al eens is geperst.
- Leasen is ideaal voor de periode waarin je jonge paard nog hard verandert. Je rijdt in een passend zadel, zonder dat je meteen een groot bedrag uitgeeft aan een zadel dat over een jaar misschien niet meer past. Besluit je het zadel toch te houden? Dan telt de waarborg als aanbetaling en krijg je de helft van de betaalde huur terug. Lees meer over zadel leasen.
Mijn advies
Zorg dat je jonge paard nu in een goed passend zadel loopt. Kies voor zo veel mogelijk aanpasbaarheid, laat het zadel regelmatig controleren, en zie het zadel als iets wat met je paard meegroeit, niet als een aankoop voor altijd. Zo geef je je jonge paard de beste start, en houd je jullie samenwerking prettig voor allebei.